Тау-кен кәсіпорнындағы су
Басқарылмайтын су ағыны су басқан горизонттарды, техниканың бос тұруын және борттардың орнықтылығын жоғалтуды білдіреді. Болжам қатесі ашылған әрбір кемермен бірге қымбаттайды: борттарды жазықтау мен сорғы паркін ауыстыру жобаға алдын ала енгізілген сусыздандыру жүйесінен қымбатырақ түседі, ал тау-кен жұмыстарының мерзімі бұл кезде ығысып үлгереді.
Су ағыны есептіден артық
Аналогия бойынша немесе ескі барлау материалдары бойынша жасалған болжам су ағынын кемітіп көрсетеді. Сорғылар жүктемені көтермейді, төменгі горизонттарды су басады, тау-кен жұмыстарының кестесі жылжиды.
Борттардың орнықтылығы
Массивтегі қалдық кеуек қысымы кемерлердің орнықтылығын төмендетеді. Борттарды дренаждау жобаға еңіс бұрыштарымен бірге енгізіледі.
Тасқын және қар еруі
Көктемде және нөсерден кейін карьерге су ағыны бірнеше есе артады. Орташа ағынға есептелген су айдау жүйесі мұндай кезеңдерде жеткіліксіз болады.
Суланған жару ұңғымалары
Ұңғымадағы су суға төзімді жарылғыш заттарды талап етеді, істен шығу санын және бұрғылау-жару жұмыстарының құнын арттырады.
Жанындағы ескі қазбалар
Жұмыс істеп тұрған учаскелердің қасындағы су басқан карьерлер мен шахталар су жарып өту қаупін тудырады. Мұндай сценарий горизонтты ашқанға дейін есептеледі.
Суды қайда бағыттау
Карьер суларын тазарту, пайдалану немесе төгу қажет. ҚР Су кодексі бойынша су пайдалану режимі таңдалған нұсқаға байланысты.
Біз не істейміз
- Кен орнының гидрогеологиялық зерделену дәрежесін талдаймыз: барлау материалдары, тәжірибелік-сүзу жұмыстары, режимдік бақылаулар, нақты су айдау
- Ауданның геофильтрациялық моделін құрып, тау-кен жұмыстары жоспарының кезеңдері бойынша қалыпты және ең жоғары су ағынын болжаймыз
- Сусыздандыру жүйесін жобалаймыз: су деңгейін алдын ала төмендететін ұңғымалар, дренаж қазбалары, борт маңындағы дренаж, зумпфтық су айдау
- Қолайсыз сценарийлерді есептейміз: тасқын, сирек қайталанатын нөсер, су басқан қазбалардан су жарып өту
- Карьерді жер үсті суларынан тау беткейіндегі су бұру арықтарымен, арналарды бұрумен және су жинағыштармен қорғаймыз
- Сусыздандырудың су алу құрылыстарына, ағын суларға және көрші нысандарға әсерін жобаның экологиялық бағалауы үшін айқындаймыз
- Тазарту құрылыстарының жобасы үшін дренаж суларының сапасын геомиграциялық модельде болжаймыз
- Мониторинг бағдарламасын жасаймыз және жүйені нақты деректер бойынша түзетеміз
Су ағыны есебі нені көрсетуі керек
Бұл тізім басқа орындаушының жұмысын тексеруге де жарайды: ол бойынша болжамға сорғы жабдығын таңдау мен тау-кен жұмыстарын жоспарлау кезінде сүйенуге бола ма, соны көруге болады.
- Есептік сұлба және әрбір параметрдің көзі: тәжірибелік сору, режимдік бақылаулар, зертханалық анықтамалар немесе аналогия
- Калибрлеу нәтижесі: есептік деңгейлер мен шығындардың нақты бақылаулармен және жұмыс істеп тұрған су айдау деректерімен сәйкестігі
- Су ағыны күнтізбелік жоспарға байланған кезеңдер бойынша, бүкіл игеру мерзіміне бір шама түрінде берілмейді
- Максималды ағындар орташадан бөлек: маусымдық шың, есептік қайталанғыштықтағы нөсер, қар еруі
- Сорғылар мен су жинағыштар сыйымдылығын таңдауға қабылданған қор және оның шамасының негіздемесі
- Авариялық сценарийлер: көрші су басқан қазбалардан судың жарып өтуі, су деңгейін төмендететін ұңғымалардың бір бөлігінің істен шығуы
- Сусыздандырудың су алу орындарына, ағын суларға және көрші жер қойнауын пайдаланушылардың учаскелеріне әсері
- Болжамның ең сенімсіз анықталған параметрлерге сезімталдығы
Нәтиже
- Сусыздандыру бойынша жобалық шешімдер: есептері бар түсіндірме жазба, жоспарлар, қималар, спецификациялар
- Сорғы жабдығы мен су жинағыштарды таңдауға жарайтын, қоры бар, игеру кезеңдері бойынша болжамды су ағыны кестелері
- Тау-кен жұмыстарының күнтізбелік жоспарымен байланыстырылған сусыздандыру құралдарын іске қосу кезектілігі
- Сенімді болжам үшін деректер жеткіліксіз жерлерде қосымша зерделеу бағдарламасы
- Сараптама ескертпелеріне жауаптар және авторлық сүйемелдеу
Сусыздандыру көбіне өнеркәсіп алаңындағы құрылыс міндеттерімен қатар жүреді: оқпан үңгілеу, фабрика мен инфрақұрылымға арналған қазаншұңқырлар. Бұл бөлікті су деңгейін төмендету жобасымен жабамыз.