Модель не үшін қажет
Аналитикалық формулалар біртекті қабат пен қарапайым шекаралар үшін жақсы. Нақты қима қабатты, параметрлер аудан бойынша өзгереді, қасында су алу құрылыстары, карьерлер және жинақтағыштар жұмыс істейді. Сандық модель осының бәрін бір мезгілде ескереді және әрбір шешім нұсқасында жерасты суларының қалай өзгеретінін көрсетеді.
Су ағындары
Жұмыс кезеңдері бойынша карьерлерге, кеніштерге және қазаншұңқырларға су ағынының болжамы.
Жерасты суларына әсер
Экологиялық бағалау үшін сусыздандырудың, су алу құрылысының немесе жинақтағыштың әсер ету аймағын есептеу.
Ластанудың таралуы
Қалдық қоймаларынан, жинақтағыштардан, полигондардан және өнеркәсіп алаңдарынан тарайтын ореолдар, концентрациялар болжамы.
Шешімдерді тексеру
Дренаждың, перденің немесе су деңгейін төмендетудің әсерін құрылысқа дейін бағалау, нұсқаларды салыстыру.
Су алу құрылыстары
Ұңғымалардың өзара әсері, деңгейлердің төмендеуі, санитарлық қорғау аймақтарының шекаралары.
Модельдер аудиті
Басқа ұйымдар орындаған модельдерді тексеру және оларды жаңа деректер бойынша жаңарту.
Модель қалай құрылады
- Сұлбалау. Ауданның гидрогеологиялық сұлбасы: сулы горизонттар мен су өткізбейтін қабаттар, шекаралар, қоректену және ағып шығу көздері.
- Құру. Тор, қабаттар, шекаралық шарттар, ізденістер мен тәжірибелік-сүзу жұмыстарының деректері бойынша параметрлер.
- Калибрлеу. Бақыланған деңгейлер мен шығындар бойынша параметрлерді таңдау, оның ішінде PEST-те автоматты түрде. Калибрлеу қатесін бағалау.
- Болжам. Сенімділігі төмен параметрлерге сезімталдықты талдай отырып, сценарийлер бойынша есептеулер.
- Есеп және тапсыру. Гидроизогипс пен ластану ореолдарының карталары және баланстары бар есеп. Модель файлдары тапсырыс берушіде қалады.
Модельге сенуге болатынын қалай түсінуге болады
Модель өзіне не салынса, соны қайталайды. Болжамға сенімді әрбір қадамның тексерілетіні береді: параметрлер қайдан алынған, калибрлеу қалай сәйкес келген, баланс тоғыса ма. Біз бірнеше ережені ұстанамыз және тапсырыс бойынша тексеретін модельдерден де соны күтеміз.
- Калибрлеу сәйкессіздігі санмен бағаланып, деңгейлер амплитудасымен салыстырылған, «жақсы сәйкестік» деген сөзбен шектелмеген
- Модель калибрлеуге қатыспаған деректерде немесе бөлек бақылау кезеңінде тексерілген
- Әсер тарихы бар жерде - су айдаудың, су алудың іске қосылуы, жинақтағыштың толуы - модель бүгінгі деңгейлерді ғана емес, жүйенің сол әсерге реакциясын да қайталайды
- Есептік қоректену мен ағып шығу балансы тәуелсіз бағалаулармен салыстырылған: жерасты ағыны модулімен, бұлақтар шығынымен, су айдау деректерімен
- Ең сенімсіз параметрлер үшін сезімталдықты талдау орындалған және оның нәтижесі болжамда көрінеді
- Зерттелуі нашар жағдайда болжам диапазонмен берілген және бұл диапазонды қандай жұмыстар тарылтатыны көрсетілген
Нәтиже
- Модельдеу есебі: бастапқы деректер, сұлбалау, калибрлеу, болжам, белгісіздікті талдау
- Сценарийлер бойынша гидроизогипс, деңгей төмендеуі және ластану ореолдарының карталары
- Жерасты суларының балансы және болжамды су ағындары
- Қосымша зерделеу және бақылау желісі бойынша ұсынымдар
- Одан әрі жаңарту үшін модель файлдары
Модельді сусыздандыру, су деңгейін төмендету, су басудан қорғау және мониторинг жобаларының негізі ретінде пайдаланамыз.